Türkiye-İran Doğal Gaz Anlaşması Mühleti Doldu

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

HABER: Olcay AYDİLEK

(ANKARA) – Türkiye ile İran arasında 2001 yılında yürürlüğe giren, yılda 9-10 milyar metreküp doğal gaz ithalatını öngören muahedenin müddeti, 29 Temmuz’da sona erdi. Tarafların, İran ile ABD savaşı sebebiyle kontrata ait müzakereleri gerçekleştiremediği söz edildi. Bölüm kaynakları, İran doğal gazının, halihazırda Azerbaycan gazının akabinde en düşük fiyatlı ikinci kaynak olduğuna işaret etti.

Türkiye, yıllık 55-60 milyar metreküp seviyesinde doğal gaz tüketiyor, bu ihtiyacının çabucak hemen tamamına yakın bölümününü ithalat yoluyla, boru sınırları ya da sıvılaştırılmış doğal gaz LNG olarak karşılıyor.  Türkiye, boru sınırları üzerinden Rusya, İran ve Azerbaycan’dan doğal gaz ithal ediyor.

RECAİ KUTAN İMZALAMIŞTI

Türkiye’nin, en kıymetli tedarikçileri arasında yer alan İran’la 25 yıllık doğal gaz muahedesinin mühleti 29 Temmuz’da sona erdi. 2001’de uygulamaya giren muahede, İran’dan boru çizgisi üzerinden yılda 10 milyar metreküpe yakın doğal gaz ithalatını öngörüyordu. Mutabakat, 1996 yılında periyodun Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Recai Kutan tarafından imzalanmıştı.

İran, muahedede taahhüt edilen ölçülerde gaz akışını (yıllık alım ölçüsünün yüzde 85’i) genelde sağlamakta zorlandı. İran, bilhassa kış mevsimlerinde taahhütlerini yerine getiremedi, Türkiye, bu boşluğu öbür kaynaklardan sağladığı gazla doldurdu.

ABD-İRAN SAVAŞI MÜZAKERELERE ENGEL OLDU

Enerji idaresi, Türkiye ile İran doğal gaz mutabakatına ait resmi bir açıklama yapmadı. Sektör kaynakları, ANKA’nın sorusu üzerine, ABD ile İran arasında devam eden savaşa dikkati çekerek, doğal gaz italatına ait kontratın savaş sebebiyle müzakere edilemediğini söyledi.

Sektör kaynakları, İran’dan boru sınırları üzerinden doğal gaz alındığını anımsatarak, “İran doğal gazı, halihazırda Azerbaycan gazının akabinde en düşük fiyatlı ikinci kaynak olarak öne çıkıyor” dedi.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’nun (EPDK), 2025 yılı doğal gaz piyasası raporuna nazaran, geçen yıl Türkiye 58,4 milyar metreküp doğal gaz ithal etti. Rusya, ithalatta yüzde 36,27’lik hisseyle birinci sırada, İran, 7,7 milyar metreküp ithalat ve yüzde 13,2 hisseyle dördüncü sırada yer aldı. Azerbaycan ikinci, ABD’de de üçüncü oldu.

Kaynaklar, gaz akışının devam ettiğini de kayda geçirdi. Bu akışın, “mücbir sebep” kapsamında bir mühlet daha devam edebileceği tabir edildi.