Meloni Referandumda Birinci Mağlubiyetini Aldı

BEĞENDİM

ABONE OL

News

İtalya’nın yakın geçmişteki en istikrarlı hükümetlerinden birine liderlik eden Başbakan Giorgia Meloni, 23 Mart’ta sona eren anayasa değişikliği referandumunda birinci büyük mağlubiyetini aldı.

Yargı sisteminde ıslahat emeliyle referanduma sunulan anayasa değişikliği teklifinin halk tarafından reddedilmesiyle Meloni’nin “yenilmezlik havasının” darbe aldığı, gelecek yılki seçimler öncesi zayıf duruma düştüğü, hatta erken seçime gitmek zorunda kalabileceği değerlendirmeleri yapılıyor.

Hükümetin 22-23 Mart’ta referanduma sunduğu anayasa değişikliği talebi, yargı sisteminde büyük bir ıslahat öngörüyordu.

Muhalefet, bu ıslahatın hükümetin yargıyı denetim altına alma, bağımsızlığını kısıtlama teşebbüsü olduğunu savunarak referandumda “hayır” oyu verilmesi için kampanya yürütüyordu.

İtalya’nın faşist rejim sonrası yazılan, güçler ayrılığını müdafaa hedefli bir dizi önlem içeren anayasayı, muhalefetin de dahil edildiği geniş bir mutabakat sağlanmadan değiştirme teşebbüsü bir kesimde telaş yaratıyordu.

23 Mart Pazartesi günü açıklanan sonuçlar, bu tasanın halkın çoğunluğuna hakim olduğu formunda yorumlandı. Oylamada halkın yüzde 53’ü, Meloni’nin yargı ıslahatına “hayır” dedi.

‘Dur ihlali’

Referandum mağlubiyeti, ortalama hükümet ömrünün bir yıl civarı olduğu İtalya’da Ekim 2022’den beri iktidarda kalmayı başaran Meloni hükümetinin aldığı en değerli hezimet olarak görülüyor.

Sonuçlar tahlil edilirken, Meloni’nin ülke içinde, Avrupa Birliği çapında ve hatta Avrupa dışında da milletlerarası alanda daha kırılgan hale geldiği yorumları yapılıyor.

Sol kanattaki Vilayet Manifesto gazetesi bugün manşetinden “Hükümet çok ağır bir mağlubiyet aldı. Meloni topal” diye yazdı.

Hükümete yakın çizgideki Vilayet Giornale de “Meloni birinci ‘dur’ ihtarını aldı” dedi.

Il Domani gazetesindeki bir yorum yazısında ise “Anayasayı kibirli, samimiyetsiz, intikamcı bir biçimde değiştirmeye çalışanlara prestij etmedik. Bilgelik ve özgürlük kazandı. Milyonlarca oy farkı, hükümetin kamuoyu nezdindeki durumunu gözler önüne serdi” tabirleri kullanıldı.

İtalyan gazeteleri ve milletlerarası basında, Meloni’nin “yenilmezlik haresinin sarsıldığı” yorumları da yer aldı.

Siyaset Bilimi Profesörü Lorenzo De Sio, BBC Türkçe’nin bunun Meloni için iç ve dış siyasette ne üzere sonuçlar doğurabileceği sorusunu şöyle yanıtladı:

“Bu yenilmezlik aurası şunun için değerli: Bugün Meloni çok güçlü bir önder olarak görülüyor. O yenilmezlik aurası, öteki partileri kendisine bağlı kalmaya ikna etmeye yarıyor. Artık koalisyon içinde tartışmalar baş gösterebilir.

“Bu medyayı da etkileyebilir. Gelecek seçimlerde sonucun kesin olmadığı düşünülürse daha eleştirel sesler yükselebilir.”

Haziran’da seçim olur mu?

Meloni referandum öncesinde, sonuç ne olursa olsun istifa etmeyeceğini söylemişti. Pazartesi günü oylamayı kaybettiği aşikâr olunduğunda da toplumsal medyada bir görüntü yayımlayarak yenilgiyi kabul etti lakin hükümetin vazifeye devam edeceğini vurguladı.

Fakat artık koalisyon hükümetinin geleceği, mümkün bir erken seçim kararı çıkıp çıkmayacağı tartışılıyor.

Muhalefet önderleri de referandum sonucunu kutlarken genel seçimlere yönelik mesajlar verdi.

Demokratik Parti’nin lideri Elly Schlein, “Kazandık! Ülkenin çoğunluğu yanılgılı bir ıslahatı durdurdu” dedi.

Schlein, gelecek sene yapılması beklenen genel seçimler öncesi bu referandum sonuçlarının üzerine “ileri güçlerle birlikte çalışarak bir alternatif inşa edeceklerini” de söyledi ve “Seçimleri biz kazanacağız” diye ekledi.

5 Yıldız Hareketi lideri Giuseppe Conte de “Bu, ilerici güçler için bir zaferdir” dedi ve gelecek yılki seçimler öncesi iktidara güçlü bir sinyal verildiğini söyledi.

Genel seçimler için şimdi belirlenmiş bir tarih bulunmasa da olağan takvimde 2027 yılı içinde yapılması öngörülüyor.

Referandum sonuçlarını Roma’da bir basın toplantısında pahalandıran Roma’daki Uiss Üniversitesi’nden Anayasa Hukuku Profesörü Nicola Lupo, bu sonuçlar sonrası hükümeti oluşturan koalisyon partileri ortasında bir tartışma yaşandığını belirtti ve “Bir hükümet krizi olmasa da seçimleri öne çekme ihtimali kelam konusu olabilir” dedi.

Lupo, Başbakan Meloni için erken seçimlere gitmenin elverişli bir seçenek olduğunu, seçimlerin gelecek Haziran ayında bile yapılabileceğini söyledi.

ABD tersliği etkiledi mi?

Uzmanlar referandum sonuçlarında, İtalyanların anayasa değişimine itidalli yaklaşması, yargının bağımsızlığından yana olması üzere nedenlerin tesirli olduğunu vurguluyor. Ayrıca, Meloni’nin ABD Başkanı Donald Trump’a yakınlığının, İran savaşı sonrası popülaritesini olumsuz etkilediği yorumları da mevcut.

Meloni’nin partisi İtalya’nın Kardeşleri’nin (FdI) kurucularından, Temsilciler Meclisi Lider Yardımcısı Fabio Rampelli de bugün La Repubblica gazetesinde yayımlanan söyleşide bu yorumlarla ilgili olarak, “Savaşlar, gençler ortasında mutlaka kök salmış olan Amerikan zıddı hislerle karışık bir endişeyi da ortaya çıkardı” dedi.

Profesör Lupo da, memleketler arası alanda yaşananların öteki bir açıdan da referanduma tesir etmiş olabileceğini söyledi:

“Uluslararası senaryo şu açıdan da biraz alakalı: Trump ya da [Macaristan Başbakanı Viktor] Orban ya da Polonya misali yargı sistemini hükümetin denetim etmesi ihtimali seçmeni, bilhassa gençleri korkuttu.”