Çin’den ABD’ye tarihi rest! 26 savaş uçağı ve 7 savaş gemisiyle resmen meydan okudu

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Orta Doğu’da ABD-İsrail ile İran ortasında karşılıklı akınların sürdüğü ve bölgesel tansiyonun süratle tırmandığı bir devirde Tayvan Boğazı’nda da dikkat çeken askeri hareketlilik yaşandı. Tarafların karşılıklı operasyonlar düzenlediği savaşın global güvenlik istikrarlarını etkilediği belirtilirken, Pasifik’teki gelişmeler yeni bir tansiyon başlığını gündeme getirdi.

Tayvan Savunma Bakanlığı, Çin’e ait 26 savaş uçağı ve 7 savaş gemisinin Tayvan etrafında devriye faaliyeti yürüttüğünü açıkladı. Açıklamada, kelam konusu uçaklardan 16’sının Tayvan’ın kuzey, orta ve güneybatı hava savunma tanımlama alanına (ADIZ) girdiği bildirildi.

ORDU HAREKETE GEÇTİ

Tayvan ordusu gelişmenin akabinde hava ve deniz ögelerini harekete geçirerek Çin güçlerini yakından izlemeye başladı. Bölgedeki askeri hareketlilik Tayvan Boğazı’nda tansiyonun yine yükseldiği biçiminde yorumlandı.

ABD VE TAYVAN’A BÜYÜK GÖZDAĞI

Uzmanlar, Çin’in bu tıp askeri faaliyetlerle birden fazla ileti vermeyi amaçladığını pahalandırıyor. Pekin idaresi bu operasyonlarla Tayvan idaresine muhtemel bağımsızlık adımlarına karşı askeri gücünü hatırlatırken tıpkı vakitte Tayvan’ın hava savunma sistemlerini daima alarmda tutmayı hedefliyor.

Çin’in askeri hareketliliğinin sadece Tayvan’a değil, birebir vakitte ABD’ye yönelik bir güç gösterisi olarak değerlendirildiği de söz ediliyor. Pekin’in, Washington’un Tayvan’a verdiği siyasi ve askeri takviyeye reaksiyon gösterdiği ve Tayvan Boğazı’nın kendi tesir alanı olduğunu vurgulamaya çalıştığı belirtiliyor.

Uzmanlara nazaran Çin, bu cins operasyonlarla Japonya, Filipinler ve Güney Kore üzere bölge ülkelerine de askeri kapasitesini gösterirken iç kamuoyuna Tayvan konusunda kararlı bir duruş sergilediği bildirisini veriyor.

TAYVAN-ÇİN GERİLİMİ

Tayvan ile Çin ortasındaki tansiyon, günümüz milletlerarası siyasetinin en kritik ve hassas mevzularından biri olarak görülüyor. Temel sorun, Çin’in Tayvan’ı kendi toprağı olarak görmesi ve bir gün ana karaya bağlanması gerektiğini savunması. Pekin idaresi “Tek Çin” siyasetini temel alarak Tayvan’ın bağımsız bir devlet olarak tanınmasına kesin halde karşı çıkıyor. Tayvan ise kendi hükümeti, ordusu ve demokratik siyasi sistemi olan fiili bağımsız bir idare olarak varlığını sürdürüyor.

1949 yılında Çin İç Savaşı’nın akabinde Mao Zedong liderliğindeki komünist güçler Çin’de iktidarı ele geçirirken, milliyetçi hükümet Tayvan’a çekildi. O tarihten bu yana Pekin idaresi Tayvan’ı “ayrılıkçı bir bölge” olarak tanımlarken, Tayvan’daki birçok siyasi aktör ise adanın bağımsız kimliğini muhafazası gerektiğini savunuyor. Bu tarihî ayrılık günümüzdeki jeopolitik tansiyonun temelini oluşturuyor.

Çin son yıllarda Tayvan üzerindeki askeri ve siyasi baskıyı artırdı. Tayvan etrafında sık sık savaş uçakları ve savaş gemileriyle askeri devriyeler düzenleyen Çin ordusu, adaya yönelik muhtemel bir askeri operasyon için hazırlık yaptığı istikametinde yorumlara neden oluyor. Tayvan’ın hava savunma tanımlama alanına (ADIZ) giren Çin savaş uçaklarının sayısı vakit zaman onlarca düzeyine ulaşıyor. Pekin bu faaliyetleri “egemenlik hakkı” olarak savunurken Tayvan idaresi bunu açık bir askeri baskı olarak nitelendiriyor.

ABD’DEN TAYVAN’A DESTEK

Gerilimin bir öbür kıymetli boyutu ise ABD’nin Tayvan’a verdiği takviye. ABD, resmi olarak Tayvan’ı bağımsız bir ülke olarak tanımasa da Tayvan Bağlantıları Yasası kapsamında adaya savunma takviyesi sağlıyor ve Tayvan’ın kendini savunabilecek kapasitede kalmasını destekliyor. Bu durum Çin ile ABD ortasında sık sık diplomatik krizlere yol açıyor. Çin idaresi Washington’un Tayvan’a silah satmasını ve siyasi temaslarını egemenlik ihlali olarak görüyor.

Tayvan Boğazı birebir vakitte global ticaret ve teknoloji açısından da kritik bir bölge. Dünya yarı iletken üretiminin değerli bir kısmı Tayvan’da gerçekleştiriliyor ve bu nedenle bölgede çıkabilecek muhtemel bir çatışma global iktisat üzerinde önemli tesirler yaratabilecek bir risk olarak bedellendiriliyor. Bu nedenle Tayvan-Çin tansiyonu yalnızca iki tarafı değil, ABD, Japonya ve birçok bölge ülkesini direkt ilgilendiren bir güvenlik problemi haline gelmiş durumda.