Nostaljik Eserlere İlgi Artıyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Nostalji eserlerine ilginin artarak devam etmesi İstanbul’da hem antika saat ustalarının hem de antika pikap ve plak tamircilerinin işlerini canlandırırken, yurt dışından gelen tamir talepleri ve satışların artması iktisada katkı sağlıyor.

İstanbul’da faaliyet gösteren antika saat ve pikap ustaları, geçmişin izlerinin bugüne taşınmasını sağlayarak hem kültürel mirası yaşatıyor hem de iktisada katma bedel üretiyor.

Son yıllarda bilhassa gençlerin “vintage” eserlere yönelmesiyle kesimde hareketlilik artarken, antika saatlerin yurt dışına satışında ve tamir taleplerinde dikkati çeken bir yükseliş yaşanıyor.

Konuya ait, AA muhabirine değerlendirmede bulunan İstanbul Görüntü, Plak, Kaset, CD ve İletişim Esnaf Odası Başkanı Birol Aldam, 1990’ların başında özel radyo ve televizyonların çıkmasıyla bölümlerinin biraz sekteye uğradığını, ardından teknolojinin ilerlemesiyle müzik ve sinema kesiminin “USB”ye kadar düşmesiyle bir arada bu gereçlere talebin azaldığını söz etti.

Aldam, yaklaşık son 4-5 yıldır tekrardan bir maziye dönüşün başladığına işaret ederek, şunları kaydetti:

“Bu da natürel bizi sevindiriyor. Büsbütün bitmeye yüz tutan bir dalın tekrardan canlanması Oda olarak bizi sevindiriyor. Bir maziye dönüş var zira ne kadar teknoloji ilerlese de bu aygıtların çıkardığı ses kalitesi hiçbir teknolojiye birebir olmuyor, olamaz. Bu aygıtların çıkardığı ses kişiyi keyifli ediyor, huzur veriyor, o yüzden bu türlü geçmişe dönüş var diye düşünüyoruz. İnşallah bundan sonra daha da artacak. Alışılmış burada vaktinde plakların az basımından ötürü da az olması fiyatları biraz artırıyor.”

Önceden plak ve pikaplara orta yaş ve üstünden talep daha fazlayken şu an gençlerde de bu ilginin başladığını gözlemlediklerini anlatan Aldam, “Gerçekleştirdiğimiz Plak Günleri’nde gençlerin bunları gelip incelemeleri, satın almalarını gözlemliyoruz. Bu da güzelimize gidiyor. Sonuçta yıllardır bu dalın içerisindeyiz. Bitmesini istemeyiz. Tekrardan canlanması için biz de elimizden geleni yapıyoruz. Teknoloji ilerliyor lakin ne kadar ilerlerse ilerlesin bu aygıtların verdiği zevki hiçbir vakit vermeyecektir.” diye konuştu.

Gençler “vintage” olarak isimlendirilen eski saatlere yöneliyor

Antika saat tamircisi Mehmet Ali Karaçuha ise mesleğe 1988 yılında Tahtakale’de bir ustanın yanında başladığını, 1995’e kadar çıraklık-kalfalık yapmasının akabinde kendi atölyesini Tahtakale’de kurduğunu ve 2006’dan beri Sirkeci’de şu anki atölyesinde antika saatlerin tamirini yaptığını söyledi.

Karaçuha, şöyle devam etti:

“Zaman su üzere akıp gidiyor, o vakitten beri elimde olan bayağı bir koleksiyonum oldu. Antikacılardan yahut pazarlardan bulduğum saatleri toparlayıp vitrinime koydum lakin satmayı düşünmedim. O günden beri de toparlıyorum saatleri. Bu benim için bir tutku oldu artık. Sirkeci bölgesi Osmanlı’dan beri ticaretin döndüğü alan. Buraya gençler de ilgi gösteriyor. Son vakitlerde gençlerde ‘vintage’ olarak isimlendirilen eski saatlere yönelme bayağı bir var. Eski kurmalı saatler vardır, 1960, 1970’lerin saatleri, buna ilgi gösteriyorlar.”

Sektördeki saat fiyatlarına değinen Karaçuha, “Fiyatlar 1000 liradan başlar, 300-500 bin liraya kadar çıkar. Saatin markası, yılı, özelliklerine nazaran değişiyor. Altın var, çelik var, titanyum var. Bunlar da fiyatlara tesir ediyor. Bizim piyasada ikinci el satışları bayağı bir çoğaldı. Bende ikinci el satışı yok, benim işim tamir yalnızca. Çok hoş bir şey bulursam da tamirini yaparım ve koleksiyon olarak saklarım o saati. Zira saat benim için bir tutku. Satış daha çok kazandırıyor. Zira tamirde emek var, vakit var. Belirli bir mesai saatiniz var. Lakin satışta o denli değil.” tabirlerini kullandı.

“Bize yurt dışından gelip saatini tamir ettirenler de oluyor”

Karaçuha, yurt dışından yabancıların saat tamiri için kendilerine antika saatlerini getirdiklerini anlatarak, “Bize yurt dışından gelip saatini tamir ettirenler de oluyor. Örneğin bir tane İngiltere’den eşi Türk bir beyefendi gelmişti. Büyükbabasından kalmış çeyrek çalar konsol saati vardı. İnternetten görmüş bizi. Biz de tamirini gerçekleştirdik ve kendisine teslim ettik. Bu türlü örnekler çok zira bizim burada servis fiyatları biraz daha uygun. Yurt dışında bunlar çok yüksek. Onun için getiriyorlar, biz de yapıyoruz, bu da İstanbul iktisadına bir katma kıymet sağlıyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Dükkanında 250-300 yaşında saatlerin bulunduğunu anlatan Karaçuha, “Geri dönüşüm üzere bir şey bu. Örneğin bir mescide gittiniz, 200-250 yıllık bir saat var. Orada hareketsiz duruyor. Onu alıp yapıp tekrar hayata geçirmek, çalıştırmak kadar hoş bir şey var mı? Bu halde iktisada onu katıyorsunuz. Kol saatlerinde de bu durum birebir.” diye konuştu.

Karaçuha, kelamlarını şöyle tamamladı:

“10-15 yıl öncesinde bizim piyasada kimse birçok markayı bilmiyordu. Ancak son vakitlerde gençlerde bilhassa ikinci el piyasası oluştu, saatle hiç alakası olmayan beşerler saat piyasasına girdi, şu anda yeterli paralar da kazanıyorlar. Yurt dışında da fiyatlar bizim buradan biraz daha yüksek. Ondan ötürü buradan yurt dışına satış yapan şu anda çok var. Yurt dışına genelde antika saat satılıyor. Son yıllarda o tıp satışlarda baya artış var. Bundan ötürü antika saatlerin yurt dışına satışları yüzde 40-50 arttı diyebiliriz.”

“İnternet üzerinden satış oluyor fakat oradakiler antika pikapların tadını veremiyor”

27 yıllık pikap tamircisi Turan Şahin de pikaplara ve plaklara ilginin son yıllarda bilhassa gençler tarafından arttığını vurguladı.

Bazen dizilerde kullanılan pikaplar ve plakların gençlerin ilgisini çektiğini aktaran Şahin, “Gençler müziğin doğal halini duymak için pikaptan çıkan sesi dinlemek için bunları araştırıyorlar, alıyorlar. İnternet üzerinden satış oluyor lakin oradakiler antika pikapların tadını veremiyor. Dinliyorlar lakin sonrasında ‘eski eserden bunu dinlemek istiyoruz’ diyorlar. Zira antikasında cızırtı oluyor, daha doğal oluyor. Birtakım antika pikapların iğneleri çok kaliteli olduğu için hassaslıkları çok kıymet taşıdığı için dinlendiğinde kişiyi rahatlatıyor.” formunda konuştu.

Şahin, bugünün olağan plak fiyatlarının 1000 liradan başladığını, antika plak fiyatlarının ise 5 bin liralara kadar çıkabildiğini anlatarak, “O da şundan kaynaklı. Mesela 1000 tane üretilmiş vaktinde, ona da şu an talep varsa, natürel ki piyasada devamı olmadığı için fiyat artabiliyor. İlgi artıyor, fakat üretimde olmadığı için bu da fiyatları yükseltebiliyor.” diye konuştu.

Plakları müdafaanın değerine işaret eden Şahin, plakların belli bir oda sıcaklığına geldikten sonra biçiminin değişebildiğini ve bundan ötürü korunmasının çok dikkatli bir biçimde yapılması gerektiğini anlattı.

Şahin, şunları söyledi:

“Bizlerin yaptığı bu meslekler iktisada illa ki bir katkı sağlıyor zira içerideki bozuk eseri faaliyete geçirdiğin için dışarıdan ithalat azalıyor. Yoksa bulunmayan bir şeyi dışarıdan, yurt dışından istiyorsun. Biz de kendimizce kısıtlı imkanlarla büyük işler başarmaya çalışıyoruz.”

“Kış aylarına girerken işlerimiz daha yoğunlaşıyor”

Fatih’teki atölyesinde 1997’den beri görüntü plak ve antika pikap tamirciliği yapan Murat Bağcı da pikap ve görüntü plaklara gençlerin son vakitlerde ilgisinin bir oldukça arttığını ve ellerinden geldiğince bunlara sahip olmak istediklerini anlattı.

Bağcı, şunları kaydetti:

“Aslında evvelce telefonlar bu kadar gelişmemişken gençler daha ilgiliydi bu stil şeylere lakin dijitalleştikçe durum değişti. Eski plak çalarlar antika olunca gençlere kıymetli geliyor olağan olarak. Zira önemli paralar bunlar hem kendileri olsun hem tamirleri olsun. Gençlerin internetten sipariş ettikleri, antika olmayan pikaplar da bazen elimize geliyor, onları da tamir ediyoruz. Lakin genel olarak antikaları tercih ediyoruz, o taraf yoğunlukta oluyor. Zira yeni aygıtlarda pek tamir etmek olayı olmuyor, ettirmeye kalkarsan da yenisiyle çabucak hemen birebir fiyata geliyor zati.”

Günde ortalama bir tane pikap tamir ettiğini, bunun en fazla 2 olduğunu anlatan Bağcı, “Çünkü güç. O denli 5 dakikalık tamir edilecek aygıt değil bunlar. Kış aylarına girerken işlerimiz daha ağırlaşıyor. Kış başladığı vakit, okullar açıldıktan sonra işlerimizde artış gözlemleniyor.” dedi.